W poprzednich artykułach z serii „Wakacje bez biura podróży” pokazaliśmy już, jak samodzielnie organizować wyjazdy, szukać oszczędności na różnych etapach przygotowań i kontrolować najważniejsze elementy podróżniczego budżetu. Przyjrzeliśmy się między innymi kosztom noclegów i sposobom na ograniczenie wydatków związanych z rezerwacją. Tym razem zajmiemy się kolejną pozycją, która potrafi mocno obciążyć portfel – jedzeniem.

Nawet jeśli uda ci się znaleźć tani transport i niedrogi nocleg, codzienne wydatki na posiłki mogą skutecznie podnieść całkowity koszt wyjazdu. Śniadania, obiady, kolacje, kawa, napoje i drobne przekąski – każda z tych rzeczy wydaje się stosunkowo niewielkim wydatkiem, ale zsumowane za kilka lub kilkanaście dni potrafią zrobić dużą różnicę.

Czy można jeść tanio podczas podróży i jednocześnie poznawać lokalną kuchnię? Oczywiście! Nie musisz codziennie odwiedzać restauracji, ale nie musisz też spędzać całego wyjazdu na przygotowywaniu kanapek z supermarketu. Wystarczy odpowiednio połączyć samodzielne zakupy, gotowanie, lokalne bary i okazjonalne wizyty w restauracjach. Podpowiadamy, jak to zrobić, żeby ograniczyć wydatki bez odbierania sobie przyjemności z podróżowania.

Jedzenie potrafi być jedną z najbardziej niedoszacowanych pozycji w budżecie podróży. Łatwo policzyć cenę biletu i noclegu, a znacznie trudniej przewidzieć, ile wydasz przez tydzień na śniadania, obiady, kolacje, napoje, kawę, przekąski i wodę. Problemem nie jest wyłącznie cena pojedynczego posiłku. Jeżeli codziennie wydajesz kilkanaście lub kilkadziesiąt złotych więcej, niż zakładałeś, po kilku dniach różnica może wynieść kilkaset złotych. Dlatego koszt jedzenia warto planować podobnie jak transport czy nocleg.

Najważniejsze jest jednak to, żeby nie traktować oszczędzania na jedzeniu jako konieczności rezygnacji z lokalnej kuchni. Podróż jest przecież okazją do spróbowania potraw, produktów i smaków, których nie znajdziesz na co dzień w domu. Możesz więc połączyć kilka sposobów: część produktów kupować samodzielnie, przygotowywać niektóre posiłki w miejscu noclegu, korzystać z lokalnych barów i targów, a na bardziej wyjątkowe posiłki przeznaczać większą część budżetu. Dzięki temu jesz normalnie, próbujesz lokalnych potraw i jednocześnie masz kontrolę nad wydatkami.

Zakupy w supermarketach

Supermarket może być jednym z najprostszych sposobów na obniżenie kosztów jedzenia podczas podróży, szczególnie jeśli masz dostęp do kuchni albo przynajmniej lodówki. Nie chodzi o to, żeby przywozić z domu cały prowiant i przez cały wyjazd jeść dokładnie to samo. Chodzi o wykorzystanie lokalnych sklepów do kupowania podstawowych produktów, które w restauracji kosztowałyby znacznie więcej.

Przy pierwszych zakupach możesz zaopatrzyć się w produkty na śniadania, napoje, owoce, pieczywo, nabiał, produkty do prostych kanapek, przekąski czy składniki obiadu. W zależności od kraju i dostępnego wyposażenia możesz przygotować z nich kilka prostych posiłków. Warto sprawdzić również ceny produktów sprzedawanych pod marką własną supermarketu. Nie muszą być gorszej jakości, a często pozwalają ograniczyć koszt podstawowych zakupów.

Nie zakładaj jednak, że każdy supermarket będzie tani. Ceny w sklepach położonych w ścisłym centrum, przy dworcach, lotniskach, w kurortach czy bezpośrednio przy największych atrakcjach mogą być wyższe niż w zwykłych sklepach odwiedzanych przez mieszkańców. Jeżeli masz możliwość, sprawdź wcześniej, gdzie znajduje się większy supermarket poza najbardziej turystyczną częścią miejscowości. Przy dłuższym pobycie taki zakup może mieć zauważalny wpływ na cały budżet.

Dobrym rozwiązaniem jest też robienie zakupów z planem. Jeżeli kupisz zbyt dużo produktów tylko dlatego, że są tanie, możesz później ich nie wykorzystać. Przy krótkim pobycie szczególnie łatwo przepłacić za żywność, którą trzeba wyrzucić przed wyjazdem. Kupuj więc przede wszystkim tyle, ile rzeczywiście jesteś w stanie zjeść.

Lokalne targi

Lokalny targ może być ciekawą alternatywą dla supermarketu, zwłaszcza jeśli chcesz kupić świeże owoce, warzywa, pieczywo, sery, produkty regionalne czy inne składniki lokalnej kuchni. W niektórych miejscach ceny mogą być atrakcyjne, ale nie zakładaj automatycznie, że targ oznacza najtańsze zakupy. W bardzo turystycznych lokalizacjach może być wręcz przeciwnie.

Najważniejsze jest rozróżnienie targu dla mieszkańców od miejsca stworzonego przede wszystkim z myślą o turystach. Jeżeli na każdym stoisku znajdziesz podobne produkty, ale w znacznie wyższych cenach, a sprzedawcy kierują ofertę głównie do odwiedzających, niekoniecznie będzie to dobre miejsce do oszczędzania. Warto porównać kilka stoisk i sprawdzić ceny w zwykłym sklepie.

Targ może mieć jednak inną przewagę: pozwala kupić dokładnie tyle produktu, ile potrzebujesz. Jeżeli potrzebujesz kilku pomidorów, kawałka sera czy niewielkiej ilości owoców, możliwość zakupu małej porcji może ograniczyć marnowanie jedzenia. Przy dłuższym pobycie warto obserwować, kiedy mieszkańcy robią zakupy i gdzie faktycznie kupują produkty codziennego użytku. To często daje lepszy obraz lokalnych cen niż pierwsze stoisko znajdujące się przy głównej atrakcji turystycznej.

Gotowanie podczas podróży

Jeżeli nocleg ma kuchnię, przygotowywanie części posiłków samodzielnie może znacząco obniżyć wydatki. Największa różnica pojawia się wtedy, gdy zamiast płacić za wszystkie trzy posiłki w lokalach gastronomicznych, gotujesz przynajmniej jeden lub dwa dziennie. Nie musi to oznaczać skomplikowanego gotowania. Podczas podróży liczy się przede wszystkim prostota.

Możesz przygotować makaron, ryż, jajka, sałatkę, kanapki, warzywa, prostą zupę albo inne danie, którego przygotowanie zajmuje niewiele czasu. Przy dłuższym pobycie warto przygotować większą porcję i wykorzystać ją podczas kolejnego posiłku. Dzięki temu nie tylko ograniczasz koszt produktów, ale również czas potrzebny na przygotowanie jedzenia.

Przed rezerwacją noclegu sprawdź jednak, co właściwie oznacza „dostęp do kuchni”. Sam zapis nie zawsze mówi, czy znajdziesz tam lodówkę, płytę grzewczą, mikrofalówkę, garnki, patelnię, sztućce czy podstawowe naczynia. Jeżeli planujesz gotować, wyposażenie kuchni może mieć dla ciebie większe znaczenie niż kilka dodatkowych udogodnień w pokoju.

Nie zawsze opłaca się też gotować wszystko samodzielnie. Jeżeli masz ograniczony czas, nie masz kuchni albo ceny produktów są wysokie, różnica może być niewielka. Dlatego przed wyjazdem sprawdź ceny podstawowych produktów i porównaj je z cenami prostych posiłków w lokalnych barach. Gotowanie ma sens wtedy, kiedy rzeczywiście daje oszczędność, a nie wtedy, kiedy traktujesz je jako obowiązek.

Śniadania w miejscu noclegu

Śniadanie jest często jednym z najłatwiejszych posiłków do przeniesienia z restauracji do noclegu. Wiele produktów możesz kupić w sklepie poprzedniego dnia i przygotować rano bez większego wysiłku. Pieczywo, jogurt, owoce, płatki, sery, jajka czy kanapki nie wymagają dużych umiejętności kulinarnych ani wielkiego nakładu czasu.

Jeżeli nocleg oferuje płatne śniadanie, zawsze sprawdź jego cenę przed dodaniem go do rezerwacji. Nie zakładaj, że śniadanie w cenie pokoju automatycznie oznacza tańszy wyjazd, ale również nie zakładaj, że samodzielne przygotowanie będzie zawsze tańsze. Porównaj cenę śniadania dla wszystkich podróżujących z kosztem produktów, które faktycznie kupisz.

W przypadku dwóch osób różnica kilkunastu złotych dziennie może po tygodniu dać już zauważalną kwotę. Jeżeli jednak hotel oferuje śniadanie w atrakcyjnej cenie i jest ono dla ciebie wygodne, nie ma potrzeby rezygnować z niego tylko dlatego, że można byłoby przygotować coś samodzielnie. Budżet powinien uwzględniać również twój czas i wygodę.

Lunch zamiast droższej kolacji

Jeżeli chcesz spróbować dobrej restauracji, sprawdź, czy lokal oferuje menu lunchowe albo zestawy obiadowe w ciągu dnia. W wielu miejscach oferta lunchowa może być tańsza niż zamawianie podobnego posiłku wieczorem. Możesz więc przeznaczyć większą część budżetu na jeden dobry posiłek w ciągu dnia, a wieczorem zjeść coś prostszego.

To rozwiązanie jest szczególnie przydatne w miastach, w których restauracje kierują oferty lunchowe do osób pracujących. W godzinach południowych możesz znaleźć zestaw składający się z kilku elementów w cenie niższej niż dania zamawiane osobno wieczorem. Nie oznacza to oczywiście, że każdy lunch będzie tani. Sprawdź menu i cenę przed wejściem, zamiast zakładać, że samo słowo „lunch” oznacza promocję.

Możesz też odwrócić cały schemat dnia. Jeżeli zależy ci na kolacji w konkretnej restauracji, zjedz wcześniej tańsze śniadanie i lunch, a wieczorem przeznacz większą kwotę na wybrany lokal. Wtedy nie próbujesz oszczędzać na każdym posiłku, tylko świadomie przesuwasz budżet w stronę tego, co jest dla ciebie ważniejsze.

Lokalne bary zamiast restauracji turystycznych

Jeżeli chcesz jeść na mieście taniej, szukaj miejsc, z których korzystają mieszkańcy. Lokalny bar, niewielka jadłodajnia, stołówka, piekarnia z gotowymi daniami czy prosta restauracja poza głównym szlakiem turystycznym mogą oferować bardziej przystępne ceny niż lokal położony bezpośrednio przy największej atrakcji.

Nie kieruj się wyłącznie wyglądem lokalu. Restauracja znajdująca się w najbardziej reprezentacyjnym miejscu może mieć wysokie koszty najmu i dużą liczbę przypadkowych klientów, co może znajdować odzwierciedlenie w cenach. Z kolei niewielki lokal kilka ulic dalej może być nastawiony przede wszystkim na stałych klientów. Warto przed wyborem sprawdzić aktualne menu i ceny oraz przeczytać opinie dotyczące jakości jedzenia.

Dobrym sygnałem może być duża liczba klientów miejscowych, ale również tutaj trzeba zachować rozsądek. Tłum nie gwarantuje niskiej ceny ani dobrej jakości. Jeżeli masz ograniczony budżet, przed zamówieniem sprawdź ceny podstawowych dań, napojów i ewentualnych dodatków. Szczególnie łatwo zwiększyć rachunek przez zamówienie kilku małych dodatków, deserów czy napojów, których początkowo nie uwzględniłeś.

Woda i napoje

Woda jest niewielkim wydatkiem pojedynczo, ale może stać się zauważalną pozycją przy dłuższym wyjeździe. Jeżeli codziennie kupujesz butelkę lub kilka butelek w miejscach turystycznych, na lotniskach, dworcach czy przy atrakcjach, płacisz przede wszystkim za miejsce i wygodę zakupu. Jeżeli lokalne warunki na to pozwalają, korzystaj z bezpiecznej wody z kranu i własnej butelki wielokrotnego użytku.

Jeżeli woda z kranu nie nadaje się do picia, sprawdź lokalne zalecenia i kupuj wodę w większych opakowaniach w zwykłych sklepach zamiast pojedynczych butelek przy atrakcjach. Przy dłuższym pobycie różnica między zakupem całego zapasu w supermarkecie a kupowaniem każdej butelki osobno może być znacząca.

Zwróć też uwagę na inne napoje. Kawa, napoje bezalkoholowe, soki czy przekąski kupowane spontanicznie mogą zwiększyć dzienny koszt bardziej, niż początkowo zakładasz. Nie musisz z nich rezygnować, ale warto uwzględnić je w dziennym budżecie. Jeżeli zakładasz 50 zł dziennie na jedzenie, a dodatkowo codziennie wydajesz 20 zł na kawę i napoje, rzeczywisty budżet na żywność wynosi już 70 zł.

Uważaj na ceny w miejscach turystycznych

Jedną z najprostszych zasad taniego jedzenia podczas podróży jest unikanie kupowania wszystkiego tam, gdzie akurat znajduje się największy ruch turystyczny. Lotniska, dworce, główne place, promenady, okolice najbardziej znanych zabytków i popularne punkty widokowe często oferują przede wszystkim wygodę. Za tę wygodę możesz zapłacić więcej.

Nie oznacza to, że każda restauracja w centrum jest droga, a każda oddalona od centrum jest tania. Chodzi o to, żeby porównywać ceny. Przed zamówieniem sprawdź menu, cenę dania głównego, napojów i ewentualnych opłat dodatkowych. Jeżeli kilka lokali obok siebie oferuje podobne potrawy w podobnych cenach, możesz wybrać miejsce odpowiadające ci pod względem opinii i jakości. Jeżeli natomiast ceny są wyraźnie wyższe niż w lokalach kilka ulic dalej, zastanów się, czy zależy ci właśnie na tej lokalizacji.

Szczególną uwagę zwróć na miejsca, w których ceny nie są dobrze widoczne przed wejściem. Brak łatwo dostępnego menu może utrudnić ocenę końcowego rachunku. W niektórych miejscach dodatkowo pojawiają się opłaty za obsługę, nakrycie, pieczywo czy inne elementy, które nie są oczywiste na pierwszy rzut oka. Przed zamówieniem warto więc wiedzieć, ile mniej więcej zapłacisz.

Nie wszystkie posiłki muszą kosztować tyle samo

Najłatwiej kontrolować budżet wtedy, gdy nie próbujesz ustalić jednej sztywnej kwoty na każdy posiłek. Możesz zaplanować tańsze śniadanie, średni koszt lunchu i większy budżet na kolację albo odwrotnie. Ważne, żeby suma dzienna mieściła się w założeniach.

Przykładowo, jeżeli przeznaczasz 100 zł dziennie na jedzenie dla jednej osoby, nie musisz wydawać około 33 zł na każdy posiłek. Możesz wydać 15 zł na śniadanie, 25 zł na lunch, 45 zł na kolację i 15 zł na napoje lub przekąski. Możesz też jednego dnia wydać 60 zł na wyjątkową kolację, a następnego ograniczyć wydatki dzięki zakupom w sklepie. Liczy się budżet całego pobytu, a nie identyczna cena każdego posiłku.

Przy dłuższych podróżach warto nawet ustalić budżet na kilka dni. Jeżeli przez dwa dni wydasz mniej od zakładanej kwoty, część zaoszczędzonych pieniędzy możesz przeznaczyć na lepszy posiłek później. W ten sposób nie musisz podejmować decyzji wyłącznie na podstawie ceny pojedynczego dania.

Gotuj tylko wtedy, gdy rzeczywiście się opłaca

Samodzielne gotowanie nie zawsze będzie najlepszym rozwiązaniem. Jeżeli nocleg jest drogi właśnie dlatego, że znajduje się w świetnej lokalizacji, a korzystanie z kuchni wymaga codziennych zakupów i poświęcania czasu na przygotowanie posiłków, oszczędność może być mniejsza, niż zakładasz. Podobnie w krajach, w których proste lokalne jedzenie jest bardzo tanie. W takiej sytuacji kupowanie produktów, gotowanie i sprzątanie może nie dawać dużej przewagi nad lokalnym barem.

Z drugiej strony kuchnia może być bardzo wartościowa w miejscach, gdzie restauracje są drogie, szczególnie przy dłuższym pobycie. Największe znaczenie ma wtedy nie cena pojedynczego produktu, ale liczba posiłków, które możesz przygotować samodzielnie. Im dłużej zostajesz, tym łatwiej rozłożyć koszt zakupów i wykorzystać produkty bez marnowania.

Dlatego przed wyborem noclegu nie pytaj wyłącznie: „Czy jest kuchnia?”. Zastanów się: ile posiłków rzeczywiście chcę przygotowywać, ile kosztują produkty, ile kosztowałby podobny posiłek na mieście i ile czasu zajmie mi gotowanie? Dopiero odpowiedź na te pytania pokaże, czy kuchnia rzeczywiście pomoże obniżyć budżet.

Podróż kamperem daje sporo możliwości ograniczania codziennych wydatków, również tych związanych z jedzeniem. Własna przestrzeń do przygotowywania posiłków pozwala uniezależnić się od restauracji i lepiej kontrolować budżet. Jeśli interesuje cię taka forma podróżowania, zajrzyj do naszego e-booka „Mini kamperem przez Europę. Hiszpańska przygoda”.

To historia czteromiesięcznej wyprawy po Hiszpanii 25-letnim minivanem, która może stać się inspiracją do zaplanowania własnej przygody.

Zaplanuj jedzenie przed wyjazdem

Nie musisz tworzyć szczegółowego jadłospisu na każdy dzień, ale warto mieć ogólny plan. Zdecyduj, ile posiłków prawdopodobnie przygotujesz samodzielnie, ile razy chcesz jeść w lokalach i ile pieniędzy chcesz przeznaczyć na wyjątkowe doświadczenia kulinarne. Dzięki temu łatwiej określisz realny budżet.

Jeżeli zakładasz na przykład 80 zł dziennie na jedzenie dla jednej osoby, możesz przyjąć, że część tej kwoty przeznaczysz na zakupy, część na jedzenie na mieście, a część zostawisz na napoje i przekąski. Nie traktuj jednak tych kwot jako sztywnych limitów. Mają być punktem odniesienia, który pozwoli ci szybko zauważyć, że wybrany sposób podróżowania zaczyna kosztować więcej, niż zakładałeś.

Przed wyjazdem sprawdź również orientacyjne ceny jedzenia w miejscu docelowym. Nie zakładaj, że ceny będą podobne do tych, które znasz z domu. W jednym kraju 10 euro może wystarczyć na prosty posiłek, a w innym może być tylko częścią rachunku w restauracji. Im wcześniej poznasz lokalny poziom cen, tym łatwiej ustalisz realny budżet.

Najważniejsza jest suma, a nie pojedyncza cena

Tanie jedzenie podczas podróży nie polega na tym, żeby za każdym razem wybierać najtańsze dostępne danie. Znacznie ważniejsze jest kontrolowanie całej kategorii wydatków. Możesz jednego dnia wydać więcej, a następnego mniej. Możesz zjeść wyjątkową kolację, jeśli wcześniej przygotowałeś śniadanie i lunch samodzielnie. Możesz kupić lokalne produkty na targu, ale nie musisz rezygnować z restauracji.

Największe oszczędności zwykle powstają z połączenia kilku prostych decyzji: robisz większe zakupy w zwykłym sklepie zamiast kupować wszystko w punktach turystycznych, przygotowujesz śniadania w miejscu noclegu, korzystasz z kuchni wtedy, kiedy rzeczywiście się to opłaca, szukasz lokalnych barów, sprawdzasz menu lunchowe, ograniczasz spontaniczne zakupy napojów i wybierasz część bezpłatnych lub tańszych rozwiązań. Jednocześnie zostawiasz sobie pieniądze na posiłki, których naprawdę chcesz spróbować.

Jeżeli chcesz kontrolować koszty, zapisuj wydatki na jedzenie podczas podróży. Nie musisz rejestrować każdego paragonu w skomplikowanym arkuszu. Wystarczy, że raz dziennie sprawdzisz, ile wydałeś i porównasz tę kwotę z założonym budżetem. Jeżeli po trzech dniach wydajesz średnio 30 procent więcej, niż planowałeś, możesz zmienić sposób jedzenia jeszcze w trakcie wyjazdu. Jeżeli dowiesz się o tym dopiero po powrocie, nie masz już możliwości skorygowania wydatków.

Najlepszy model nie musi więc wyglądać ani jak codzienne jedzenie w drogich restauracjach, ani jak całkowita rezygnacja z lokalnej kuchni. Możesz połączyć zakupy, proste śniadania, samodzielne przygotowywanie części posiłków, lokalne bary i pojedyncze droższe doświadczenia. Celem jest nie najtańsze jedzenie, lecz takie rozłożenie wydatków, żebyś mógł dobrze jeść, próbować lokalnych produktów i jednocześnie zmieścić się w budżecie całej podróży.

Jedzenie nie musi być jedną z największych pozycji w twoim podróżniczym budżecie. Wystarczy kilka przemyślanych decyzji, żeby ograniczyć codzienne wydatki, a jednocześnie nie rezygnować z poznawania lokalnych smaków. Rób zakupy w zwykłych supermarketach, korzystaj z kuchni, kiedy rzeczywiście się to opłaca, szukaj lokali odwiedzanych przez mieszkańców i zostaw sobie część budżetu na kulinarne przyjemności. Pamiętaj, że oszczędzanie nie polega na wydawaniu jak najmniej za wszelką cenę, ale na rozsądnym gospodarowaniu pieniędzmi.

To już kolejny krok do samodzielnego organizowania niedrogich wyjazdów. W następnych artykułach serii „Wakacje bez biura podróży” będziemy dalej pokazywać, jak planować podróże, ograniczać niepotrzebne wydatki i znajdować rozwiązania, dzięki którym możesz zobaczyć więcej, nie wydając fortuny.

A jeśli chcesz lepiej przygotować się do kolejnego wyjazdu, pobierz nasz darmowy Podróżownik.

To praktyczne narzędzie, które pomoże ci zaplanować koszty podróży, uporządkować przygotowania i lepiej kontrolować budżet. Dzięki niemu łatwiej sprawdzisz, ile pieniędzy potrzebujesz i na co warto je przeznaczyć.